Dobór wentylatora w górnictwie i przemyśle ciężkim jest procesem wymagającym dokładnej analizy warunków pracy instalacji. Dla systemów wentylacji kopalnianej należy uwzględnić wielkość sieci wyrobisk, straty ciśnienia w przewodach, stężenia gazów, temperaturę i wilgotność powietrza, a także planowaną wydajność wydobycia. Na podstawie tych danych projektant określa wymaganą wydajność objętościową, spręż całkowity oraz charakterystykę pracy, które stanowią podstawę doboru odpowiedniego typu i wielkości wentylatora.
Dobór wentylatora obejmuje również analizę rodzaju konstrukcji, takiej jak wentylator osiowy, promieniowy, przeciwbieżny, miejscowy czy główny naziemny. Istotne jest określenie, czy wymagane jest wykonanie przeciwwybuchowe, praca w wysokiej temperaturze lub środowisku korozyjnym. W wielu przypadkach stosuje się wentylatory o regulowanych łopatkach lub wyposażone w przemiennik częstotliwości, co pozwala na precyzyjne dostosowanie parametrów pracy do zmieniających się warunków przewietrzania. Dobry dobór wentylatora powinien również uwzględniać poziom hałasu, drgań oraz koszty eksploatacyjne.
Prawidłowo przeprowadzony dobór wentylatora wymaga zatem współpracy specjalistów z zakresu wentylacji kopalnianej, mechaniki płynów i eksploatacji maszyn. Wykorzystuje się obliczenia analityczne oraz modele obliczeniowe sieci wyrobisk, które pozwalają przewidzieć rozkład przepływów i ciśnień w całym systemie. Dzięki temu można uniknąć przewymiarowania lub niedowymiarowania urządzenia, co miałoby bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo, zużycie energii i trwałość instalacji. Właściwy dobór wentylatora jest fundamentem niezawodnego, stabilnego i energooszczędnego systemu wentylacji w kopalniach oraz zakładach przemysłowych.