Wentylator odporny na ścieranie przeznaczony jest do pracy w środowisku, w którym powietrze lub gazy zawierają wysokie stężenia cząstek stałych powodujących intensywną erozję elementów przepływowych. W górnictwie dotyczy to przede wszystkim odciągu powietrza z kruszarek, przesiewaczy, punktów zsypowych taśmociągów, rozładunku wagonów i silosów oraz z instalacji transportu pneumatycznego surowców mineralnych. Standardowe wentylatory w takich warunkach szybko ulegają zużyciu, dlatego konieczne jest zastosowanie rozwiązań o wzmocnionej konstrukcji.
Wentylator odporny na ścieranie ma obudowę i wirnik wykonane z materiałów trudnościeralnych, takich jak stal o podwyższonej twardości, stale stopowe lub elementy z dodatkową wykładziną ochronną. Szczególnie narażone na erozję są krawędzie natarcia łopatek, przyściółki obudowy w rejonie wlotu i wylotu oraz miejsca zmiany kierunku przepływu. W celu wydłużenia okresu eksploatacji stosuje się wymienne płyty ochronne, wzmocnione segmenty oraz rozwiązania konstrukcyjne ograniczające lokalne przyspieszenia strugi powietrza z pyłem.
Wentylatory odporne na ścieranie są nieodzownym elementem instalacji odpylania i transportu powietrza z pyłami węglowymi, skalnymi oraz metalicznymi. Dzięki odpowiedniemu doborowi wydajności i sprężu zapewniają utrzymanie wymaganej prędkości przepływu w przewodach, co zapobiega odkładaniu się materiału na ściankach i powstawaniu zatorów. W systemach górniczych często pracują w powiązaniu z cyklonami, separatorami i filtrami workowymi, stanowiąc kluczowe ogniwo w procesie utrzymywania dopuszczalnych stężeń zapylenia.
Eksploatacja wentylatora odpornego na ścieranie wymaga systematycznej kontroli grubości ścianek elementów trudnościeralnych, stanu spoin, połączeń śrubowych oraz wyważenia wirnika. Zaleca się okresowe inspekcje wnętrza obudowy i łopatek, aby w porę wykryć zużycie zagrażające bezpieczeństwu pracy. Niezbędne jest również monitorowanie poziomu drgań oraz hałasu, które mogą sygnalizować uszkodzenia elementów przepływowych. Prawidłowo dobrany i utrzymywany wentylator odporny na ścieranie znacząco wydłuża żywotność systemów wentylacyjnych w warunkach intensywnego zapylenia, typowych dla górnictwa i przemysłu surowców mineralnych.