فن با دبی هوای کم برای کاربردهایی طراحی میشود که در آن نیاز به کنترل دقیق و محدود جریان هوا وجود دارد و استفاده از فنهای با ظرفیت بالا منطقی نیست. در سامانه تهویه معادن، علاوه بر تونلها و کارگاههای اصلی، فضاهای کوچکی مانند اتاقهای کنترل، محفظه تابلوهای برق، ایستگاههای اندازهگیری، اتاقهای تجهیزات و کانکسهای نظارتی نیز وجود دارند که باید تهویه مناسب داشته باشند. در این نقاط، فن با دبی هوای کم امکان جابهجایی کنترلشده هوا را فراهم میکند بدون آنکه باعث اغتشاش شدید جریان یا اتلاف بیش از حد انرژی شود.
ساختار فن با دبی هوای کم میتواند محوری یا سانتریفیوژ باشد، اما در هر دو حالت ابعاد آن کوچکتر و توان موتور پایینتر از فنهای معمولی است. در اتاقهای کنترل و محفظه تجهیزات، این فنها با هدف جلوگیری از تجمع گرما، رطوبت و بخارات زیانآور نصب میشوند تا ضمن محافظت از تجهیزات حساس، شرایط کاری اپراتور نیز مطلوب بماند. در برخی معادن، از فنهای دبی کم برای ایجاد فشار مثبت ملایم در اتاقهایی که باید از نفوذ گرد و غبار یا گاز آلوده جلوگیری شود، استفاده میشود.
یکی از مزیتهای فن با دبی هوای کم، امکان تنظیم سرعت و ظرفیت با دقت بالاست. در صورت اتصال به سامانههای کنترلی، میتوان بر اساس دمای محیط، میزان غلظت گاز یا شرایط کاری، سرعت فن را تغییر داد و تنها به اندازه مورد نیاز، هوا را جابهجا کرد. این موضوع به کاهش مصرف انرژی و افزایش عمر مفید تجهیزات کمک میکند. همچنین سطح صدای این فنها معمولاً پایین است و برای نصب در فضاهای کوچک و نزدیک به محل کار اپراتور مناسب هستند.
نگهداری فن با دبی هوای کم، با وجود سادگی، نباید نادیده گرفته شود. تمیز کردن منظم پرهها، کنترل تراز و هممحوری، بررسی اتصالات برقی و اطمینان از گردش آزاد پروانه، از اقدامات ضروری است. کوچک بودن فن به معنای بیاهمیت بودن آن در شبکه تهویه نیست؛ زیرا عملکرد نادرست در اتاق کنترل یا محفظه تجهیزات میتواند به خرابی دستگاههای حساس و اختلال در کل سامانه معدن منجر شود. انتخاب صحیح و نگهداری اصولی فن با دبی هوای کم، تضمینکننده تهویهای مطمئن در فضاهای کوچک و حساس شبکه تهویه معدن است.