فن تهویه محوری مکنده ضدانفجار برای شرایطی طراحی شده است که در آن علاوه بر نیاز به تخلیه مؤثر هوای آلوده، وجود گازها و غبار قابل اشتعال نیز مطرح است. این فنها اغلب در معادن زغالسنگ، معادن شیمیایی، تونلهای زیرزمینی و تاسیسات صنعتی با محیطهای خطرناک به کار میروند و وظیفه دارند هوای آلوده، گرم و حاوی گاز را از مسیرهای بازگشت و کانالها خارج کنند، در حالی که از ایجاد هرگونه منبع جرقه یا شعله جلوگیری مینمایند.
ساختار محوری مکنده در این نوع فن، امکان ایجاد دبی بالا در کنار ابعاد نسبتا فشرده را فراهم میکند. پروانه با طراحی هوادینامیکی، هوا را از سمت معدن مکیده و در امتداد محور به بیرون هدایت میکند. در عین حال، بدنه، جعبه ترمینال، اتصالات و محفظه موتور به شکل ضدانفجار طراحی میشوند تا در صورت بروز خطای داخلی، شعله در داخل محبوس شده و به محیط انتقال نیابد. این ترکیب، فن تهویه محوری مکنده ضدانفجار را برای کارکرد طولانیمدت در شبکه تهویه معادن مناسب میسازد.
در سیستم تهویه معدن، این فن میتواند در نقش فن اصلی مکنده، فن کمکی یا فن موضعی برای تخلیه هوا در بخشهای خاص استفاده شود. نصب آن در دهانه شفت بازگشت، در ایستگاههای سطحی یا در مسیر کانالهای اصلی، بستگی به طرح تهویه و نیاز پروژه دارد. مهم آن است که دبی و فشار مکش به گونهای انتخاب شود که بر مقاومت کانالها، دریچهها و تجهیزات غبارگیر غلبه کرده و جریان پایدار ایجاد کند. در بسیاری از موارد، این فنها همراه با سامانه تنظیم دور به کار میروند تا بتوان نرخ تخلیه را با شرایط واقعی معدن هماهنگ کرد.
برای بهرهبرداری مطمئن، لازم است نگهداری فن تهویه محوری مکنده ضدانفجار با دقت انجام شود. بازرسی دورهای بدنه برای بررسی هرگونه آسیب، کنترل وضعیت آببندی و بررسی دمای یاتاقانها و لرزش، به شناسایی زودهنگام مشکلات کمک میکند. تمیزکاری پروانه و فضای داخلی، از تجمع گرد و غبار و کاهش راندمان جلوگیری مینماید. ثبت سوابق عملکرد و سرویس، به مهندسان تهویه امکان میدهد تصمیمهای دقیقتری برای تنظیم دبی، برنامهریزی تعمیرات و ارتقای سیستم اتخاذ کنند. به این ترتیب، فن تهویه محوری مکنده ضدانفجار به عنوان یکی از ابزارهای کلیدی تهویه ایمن در محیطهای پرخطر، نقش مهمی در حفاظت از جان کارکنان و پایداری تولید ایفا میکند.