سفارشسازی فن در صنعت تهویه معدن و تونل، پاسخی به نیازهایی است که با مدلهای استاندارد بهطور کامل برآورده نمیشوند. هر معدن از نظر عمق، هندسه راهروها، نوع ماده معدنی، مقدار گرد و غبار، دما و نوع گازها شرایط ویژهای دارد. در چنین محیطهایی، استفاده از فنهای معدنی سفارشی که دقیقاً بر اساس این شرایط طراحی شدهاند، میتواند اختلاف قابل توجهی در ایمنی، صرفهجویی انرژی و قابلیت اطمینان ایجاد کند.
در فرآیند سفارشسازی فن، ابتدا اطلاعات کامل از معدن یا پروژه جمعآوری میشود. مهندسان تهویه حجم هوای مورد نیاز، فشار کل، طول و مقاومت کانالها، وضعیت شفتهای رفت و برگشت، میزان گاز، دمای محیط و سطح گرد و غبار را بررسی میکنند. سپس بر اساس این دادهها، نوع فن مناسب مانند فن محوری معدنی، فن دوار مخالف، فن سانتریفیوژ غبارگیر یا فن ضدانفجار انتخاب میشود. در مرحله بعد، جزئیاتی مانند قطر پروانه، تعداد پره، نسبت توپی، دور چرخش، توان موتور و نوع پوشش ضدخوردگی با دقت تعیین میگردد.
سفارشسازی فن تنها به پارامترهای عملکردی محدود نمیشود، بلکه شامل سازگاری مکانیکی و نصب نیز هست. بسیاری از معادن خواهان این هستند که فن جدید با پایهها، فونداسیون و کانالهای موجود هماهنگ باشد تا نیاز به تغییرات گسترده در سازه کاهش یابد. در این حالت، سازنده میتواند ابعاد پوسته، محل دریچهها، جهت جریان و حتی روش اتصال به کانال را بر اساس وضعیت واقعی پروژه تنظیم کند. همچنین در معادن دارای خطر انفجار، طراحی فن سفارشی شامل اجزای ضدجرقه، فاصله مناسب بین قطعات دوار و ثابت و استفاده از موتورهای ضدانفجار میشود.
یکی از مزایای مهم سفارشسازی فن، امکان بهینهسازی راندمان انرژی و کاهش هزینههای بهرهبرداری است. با طراحی منحنی عملکرد فن مطابق با نقطه کارکرد واقعی معدن، از کارکرد فن در مناطق راندمان پایین جلوگیری میشود و مصرف برق کاهش مییابد. علاوه بر آن، انتخاب درست یاتاقانها، روش روانکاری، شیوه آببندی و سیستمهای پایش لرزش در مرحله طراحی، عمر مفید فن را افزایش میدهد و هزینههای نگهداری را پایین میآورد. به این ترتیب، سفارشسازی فن به معادن و صنایع کمک میکند سامانه تهویهای ویژه و متناسب با نیاز خود داشته باشند که ایمنی، پایداری و صرفهجویی انرژی را به شکل همزمان تأمین کند.